Nông sản xanh Việt Nam vào chuỗi siêu thị EU nhờ EUDR và GlobalGAP

Nông sản xanh Việt Nam đang được EU trả giá cao hơn thị trường: cà phê có chứng nhận EUDR xuất khẩu thêm 50 USD/tấn, trong khi rau quả chỉ vào được chuỗi siêu thị lớn châu Âu khi đạt GlobalGAP, Organic hoặc Smeta. Từ ngày 1/1/2027, khi EUDR chính thức có hiệu lực, Việt Nam được dự báo chiếm vị thế “một mình một chợ” nhờ tuân thủ nghiêm túc nhất trong số các nước xuất khẩu cà phê.

Theo ông Đỗ Hà Nam, Phó Chủ tịch Hiệp hội Cà phê – Ca cao Việt Nam (VICOFA), EU sẽ chính thức áp dụng quy định chống phá rừng (EUDR) từ ngày 1/1/2027 sau khi bị trì hoãn từ mốc ban đầu là 1/1/2025 do nhiều nước chưa chuẩn bị kịp. Ông Thái Anh Tuấn, Tổng Giám đốc Simexco DakLak, cho biết doanh nghiệp đã phối hợp với Sở Nông nghiệp – Môi trường tỉnh xây dựng cơ sở dữ liệu vùng trồng với 20.000 hộ dân tính đến cuối năm 2026 — sẵn sàng hoàn toàn cho thời điểm quy định có hiệu lực.

rong nước, giá cà phê Tây Nguyên dao động quanh 95.500 đồng/kg, tăng khoảng 2.500 đồng/kg so với tuần trước — mức cao nhất nhiều tháng qua — khiến nhiều nhà vườn bán bớt hàng dự trữ để tái đầu tư vào vụ mới.

EUDR 2027: cà phê Việt Nam “một mình một chợ”, cao hơn thị trường 50 USD/tấn

Quy mô toàn bộ chuỗi giá trị ngành cà phê của EU+ (gồm EU, Vương quốc Anh, Na Uy và Thụy Sĩ) đạt gần 667 tỉ USD. Năm 2025, xuất khẩu cà phê Việt Nam sang EU đạt khoảng 666.000 tấn, trị giá 3,6 tỉ USD — chiếm gần 41% tổng kim ngạch xuất khẩu cà phê cả nước.

Khi EUDR có hiệu lực từ 1/1/2027, các nước không tuân thủ sẽ bị loại khỏi thị trường EU. Việt Nam — hiện là nguồn cung tuân thủ quy định này nghiêm túc nhất — sẽ hưởng lợi kép: vừa tăng thị phần, vừa bán được giá cao hơn. Khách hàng châu Âu đã truy xuất nguồn gốc cà phê đến tận vùng trồng qua phần mềm — lợi thế cạnh tranh không thể sao chép nhanh.

GlobalGAP, Organic, Smeta — “hộ chiếu xanh” để rau quả nhiệt đới vào siêu thị EU

Theo ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng Thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam (VINAFRUIT), nông sản chỉ vào được chuỗi siêu thị lớn EU khi đạt chứng nhận GlobalGAP, Organic hoặc Smeta — nếu không sẽ chỉ bán được ở các chợ đầu mối khu vực với giá thấp hơn nhiều. EU liên tục thắt chặt hạn mức dư lượng thuốc bảo vệ thực vật (MRLs); chỉ một lô hàng vượt ngưỡng có thể kéo toàn bộ chuỗi xuất khẩu vào diện kiểm soát đặc biệt.

Chanh dây, thanh long, chanh không hạt và dừa tươi đang tăng trưởng mạnh tại EU nhờ xu hướng tiêu dùng xanh trong bối cảnh châu Âu ngày càng nóng. Các sản phẩm chế biến sẵn như chanh dây viên đông lạnh, xoài cắt hạt lựu và dứa cấp đông cũng được thị trường Mỹ, Hàn Quốc và EU ưa chuộng — dư địa xuất khẩu vẫn còn rất lớn nếu doanh nghiệp đầu tư bài bản vào chế biến sâu và đóng gói đạt chuẩn quốc tế.

Bảo An ( tổng hợp)