FDI Đồng Nai 2025: 3,3 tỷ USD và cuộc đua công nghệ cao

Biên Hòa – Tỉnh Đồng Nai khép lại năm 2025 với hơn 3,3 tỷ USD vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài, vượt 144% kế hoạch và xác lập vị thế địa phương có hệ thống khu công nghiệp lớn nhất cả nước. Bước sang năm 2026, sau khi sáp nhập với Bình Phước từ ngày 1/7/2025, tỉnh đang chuyển hướng thu hút mạnh vào bán dẫn, logistics hàng không và sản xuất thông minh gắn với sân bay quốc tế Long Thành.

Riêng tại các khu công nghiệp, tổng vốn đăng ký đạt hơn 2,7 tỷ USD từ 189 dự án cấp mới và 189 dự án điều chỉnh tăng vốn, với kết quả được công bố vào cuối tháng 12/2025. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử tỉnh, tổng vốn FDI trong năm vượt mốc 3 tỷ USD, nhờ sự hội tụ của ba yếu tố: chính sách thu hút có chọn lọc, hạ tầng giao thông liên vùng bứt phá và không gian phát triển mới sau sáp nhập hành chính tạo ra tổng diện tích hơn 12.700 km². Kết quả này đưa Đồng Nai vào nhóm ba địa phương thu hút FDI lớn nhất cả nước trong năm 2025, cùng với Thành phố Hồ Chí Minh và tỉnh Bình Dương (nay đã sáp nhập vào Thành phố Hồ Chí Minh).

Bối cảnh: Từ “công xưởng” truyền thống đến trung tâm sản xuất thông minh

Đồng Nai bắt đầu thu hút FDI từ năm 1989 và trong hơn 35 năm, mô hình chủ yếu dựa vào lao động phổ thông, đất rẻ và ưu đãi thuế. Đến cuối năm 2024, tỉnh sở hữu hơn 1.700 dự án FDI còn hiệu lực với tổng vốn đăng ký gần 38 tỷ USD, tập trung vào dệt may, giày da, chế biến thực phẩm và lắp ráp điện tử cơ bản.

Năm 2025 đánh dấu sự chuyển đổi chiến lược rõ nét: lần đầu tiên tỉnh từ chối hoặc không ưu tiên các dự án thâm dụng lao động, thay vào đó siết chặt tiêu chí về công nghệ, môi trường và giá trị gia tăng. Sự kiện sáp nhập với Bình Phước ngày 1/7/2025 theo Nghị quyết số 202/2025/QH15 của Quốc hội không chỉ mở rộng dư địa đất công nghiệp mà còn trao cho Đồng Nai mới một lợi thế địa chiến lược chưa từng có: đường biên giới giáp Campuchia dài gần 260 km với Cửa khẩu quốc tế Hoa Lư. Đây là bước chuyển từ “công xưởng” của vùng Đông Nam Bộ sang tham vọng trở thành trung tâm sản xuất thông minh và logistics chiến lược của cả khu vực phía Nam.

Những dự án tỷ đô định hình FDI Đồng Nai năm 2025

Tập đoàn Hyosung (Hàn Quốc) tiếp tục dẫn đầu với tổng vốn lũy kế hơn 2,2 tỷ USD thông qua 4 dự án quy mô lớn, trở thành nhà đầu tư nước ngoài có vốn tích lũy lớn nhất tại tỉnh. Ở mảng công nghiệp sản xuất, Công ty TNHH SMC Manufacturing (Nhật Bản) tăng vốn thêm 330 triệu USD tại phường Long Thành, nâng tổng mức đầu tư lên gần 1 tỷ USD và trở thành dự án Nhật Bản lớn nhất trên địa bàn tỉnh.

Tập đoàn HAOHUA (Trung Quốc) chấp thuận rót thêm 400 triệu USD cho nhà máy sản xuất lốp xe tại khu công nghiệp Minh Hưng – Sikico, đưa tổng vốn tại Đồng Nai lên 900 triệu USD. Tập đoàn Nestlé (Thụy Sĩ) với hơn 30 năm hiện diện tiếp tục giữ vị trí nộp ngân sách đứng thứ hai toàn tỉnh, tổng vốn tích lũy gần 1 tỷ USD.

Trong phân khúc logistics và hạ tầng công nghiệp, dự án Mapletree Logistics Park Tam An 1 (Singapore) rót hơn 101,1 triệu USD xây dựng hệ thống kho bãi tích hợp công nghệ hiện đại, trong khi Công ty TNHH Quest Composite Technology (Cayman Islands) đầu tư gần 40 triệu USD tại KCN Nhơn Trạch VI để sản xuất phụ tùng composite. Tập đoàn Mega Lifesciences (Thái Lan) cũng triển khai 28 triệu USD chuyên sản xuất thiết bị y tế và hóa dược, đánh dấu sự xuất hiện của một lĩnh vực hoàn toàn mới trong danh mục FDI của tỉnh.

Lãnh đạo tỉnh Đồng Nai cho biết, tỉnh ưu tiên thu hút các tập đoàn có thế mạnh về năng lượng sạch, đô thị thông minh, giáo dục và đào tạo nhân lực trình độ cao. Cơ cấu vốn năm 2025 – với hơn 1 tỷ USD từ dự án đăng ký mới và khoảng 1,49 tỷ USD từ các lượt điều chỉnh tăng vốn – cho thấy doanh nghiệp hiện hữu đang yên tâm mở rộng sản xuất lâu dài, không chỉ là thăm dò thị trường.

Xu hướng FDI mới: Bán dẫn, logistics xanh và kinh tế số

Giai đoạn 2025-2026 chứng kiến sự dịch chuyển cơ cấu rõ rệt trong FDI Đồng Nai khi ngành công nghiệp bán dẫn, linh kiện điện tử và vật liệu tiên tiến bắt đầu thay thế vị trí dẫn đầu của dệt may và lắp ráp truyền thống. Các nhà đầu tư đến từ Nhật Bản, Hàn Quốc và Đài Loan đang tập trung vào sản xuất linh kiện, cơ khí chính xác và thiết bị điều khiển tự động – những mắt xích có giá trị gia tăng cao trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

Khu công nghiệp Amata Long Thành được xác định là khu công nghiệp công nghệ cao đầu tiên của tỉnh, hướng đến thu hút các dự án ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và đổi mới sáng tạo. Minh chứng cụ thể là UNIVACCO Technology Inc. từ Đài Nam (Đài Loan) chính thức thuê gần 3 ha tại phường Long Thành vào tháng 2/2026 để xây dựng cứ điểm sản xuất màng phủ chân không chức năng ứng dụng kỹ thuật số – loại vật liệu thiết yếu trong chuỗi cung ứng bán dẫn và màn hình hiển thị toàn cầu.

Logistics thông minh đang trở thành lĩnh vực tăng tốc mạnh nhất. Tại xã Nhơn Trạch, dự án kho bãi quy mô 14,5 ha trong KCN Nhơn Trạch 6D đã đạt chứng nhận LEED Vàng từ Hội đồng Công trình Xanh Mỹ, đáp ứng tiêu chuẩn khắt khe về hiệu quả năng lượng và môi trường làm việc mà các đối tác Âu – Mỹ yêu cầu. Tại các khu vực như phường Nhơn Trạch và phường Chơn Thành, mô hình nhà xưởng xây sẵn đạt tiêu chuẩn xanh quốc tế đang trở thành tiêu chuẩn mới thay thế nhà xưởng truyền thống.

Để hỗ trợ dịch chuyển này, tỉnh thực hiện cải cách hành chính theo mô hình “chính quyền kiến tạo” với cam kết rút ngắn thời gian cấp phép đầu tư, có những dự án tăng vốn đã được xử lý thủ tục trong vòng chưa đầy 24 giờ. Chiến lược đồng hành phát triển hệ sinh thái đầu tư – thay vì cạnh tranh đơn thuần bằng ưu đãi thuế – đang giúp Đồng Nai hút được các dòng vốn có hàm lượng công nghệ cao và giá trị gia tăng lớn hơn, tiến sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Lợi thế sau sáp nhập và triển vọng FDI Đồng Nai đến năm 2030

Sáp nhập với Bình Phước đã trao cho Đồng Nai mới lợi thế kép mà không địa phương nào ở phía Nam có được: vừa sở hữu quỹ đất công nghiệp dồi dào giải quyết triệt để bài toán khan hiếm đất sạch, vừa có đường biên giới quốc tế kết nối trực tiếp thị trường Campuchia và xa hơn là ASEAN lục địa. Với dân số hơn 4,4 triệu người và hệ thống giao thông kết nối trên cả 5 phương thức, tỉnh đang trở thành không gian kinh tế hoàn chỉnh hiếm có.

Tỉnh đặt mục tiêu quy hoạch 81-83 khu công nghiệp với tổng diện tích hơn 39.600 ha, tạo dư địa phát triển công nghiệp dài hạn đến năm 2030 và tầm nhìn 2050. Các trục đường chiến lược như cao tốc Biên Hòa – Vũng Tàu, mở rộng cao tốc TP.HCM – Long Thành – Dầu Giây và Quốc lộ 13, Quốc lộ 14 giúp tăng năng lực logistics liên vùng, giảm chi phí vận hành cho doanh nghiệp so với giai đoạn trước sáp nhập.

Hướng đến 2026-2030, tỉnh đặt mục tiêu tăng trưởng GRDP bình quân từ 10% đến 12%/năm, đồng thời phát triển các đô thị sân bay và đô thị sinh thái đẳng cấp quốc tế. Mục tiêu đào tạo khoảng 150.000 lao động chất lượng cao và 50.000 kỹ sư công nghệ được xác định là điều kiện tiên quyết để đón dòng vốn bán dẫn, thiết bị y tế và sản xuất thông minh trong giai đoạn này. Theo dự báo của các chuyên gia, FDI vào tỉnh giai đoạn 2026-2030 sẽ không chỉ duy trì quy mô mà tái cấu trúc mạnh theo hướng “xanh” và “số”, tập trung vào các lĩnh vực bán dẫn, điện tử và thiết bị y tế – phù hợp với cam kết đạt phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) mà tỉnh đang theo đuổi.

Cửa khẩu quốc tế Hoa Lư – cửa ngõ thương mại liên biên giới mới của tỉnh Đồng Nai sau sáp nhập. (Ảnh: Đồng Nai Mới)

Hạ tầng KCN và logistics sẵn sàng đón FDI thế hệ mới

Mốc thời gian quan trọng nhất trong lộ trình sẵn sàng của Đồng Nai là nửa đầu năm 2026, khi sân bay quốc tế Long Thành giai đoạn 1 chính thức khai thác thương mại với công suất 25 triệu hành khách và 1,2 triệu tấn hàng hóa mỗi năm. Cảng hàng không này kéo theo chuỗi dịch vụ giá trị gia tăng gồm logistics hàng không, trung tâm phân phối quốc tế và dịch vụ tài chính, tạo ra hệ sinh thái công nghiệp – thương mại hoàn chỉnh quanh khu vực phường Long Thành.

Ngay cuối năm 2025, ba khu công nghiệp trọng điểm tiếp giáp sân bay Long Thành đã được khởi công: KCN Long Đức 3 (hơn 244 ha), KCN Bàu Cạn – Tân Hiệp giai đoạn 1 (1.000 ha) và KCN Xuân Quế – Sông Nhạn giai đoạn 1 (1.000 ha). Cả ba được thiết kế theo tiêu chuẩn sinh thái của Tổ chức Phát triển Công nghiệp Liên Hiệp Quốc (UNIDO), sẵn sàng đón dự án sản xuất thông minh và đạt phát thải ròng bằng 0. Tại khu vực phía Bắc tỉnh thuộc địa bàn cũ Bình Phước, KCN Becamex Đồng Phú quy mô 4.200 ha đã khởi công ngày 19/8/2025, mở ra không gian cho các dự án công nghiệp quy mô lớn và công nghiệp hỗ trợ tại phường Đồng Phú.

Trong phân khúc nhà xưởng xây sẵn phục vụ doanh nghiệp cần mặt bằng triển khai nhanh, Tập đoàn KCN Việt Nam dự kiến bổ sung hơn 50.000 m² hạ tầng chất lượng cao tại KCN Hố Nai ngay trong quý I/2026. Song song đó, KCN công nghệ cao Long Thành và KCN Phước An đang tích cực hoàn thiện quỹ đất sạch để cho thuê, đặc biệt nhắm đến các tập đoàn bán dẫn và điện tử đang đa dạng hóa chuỗi cung ứng ra khỏi Trung Quốc.

Dự kiến đến cuối tháng 6/2026, các tuyến giao thông kết nối trực tiếp sân bay Long Thành cùng cao tốc Biên Hòa – Vũng Tàu và mở rộng cao tốc TP.HCM – Long Thành – Dầu Giây sẽ cơ bản hoàn thiện. Sự sẵn sàng đồng bộ về hạ tầng sản xuất, logistics hàng không và mạng lưới giao thông liên vùng vào giữa năm 2026 là yếu tố then chốt để FDI Đồng Nai bước vào chu kỳ tăng trưởng mới – không chỉ về quy mô vốn mà còn về chất lượng và hàm lượng công nghệ, theo đánh giá của các chuyên gia kinh tế khu vực.

An Tâm