Theo Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương), xuất khẩu sắn và các sản phẩm từ sắn của Việt Nam 9 tháng đầu năm 2026 sụt hơn 22% về lượng nhưng giá bình quân lại tăng, còn Trung Quốc vẫn là thị trường tiêu thụ lớn nhất.
Số liệu của Cục Hải quan cho thấy trong 9 tháng đầu năm, cả nước xuất khẩu hơn 2,4 triệu tấn sắn và các sản phẩm từ sắn, trị giá 917,08 triệu USD, giảm 3,3% về trị giá so với cùng kỳ năm 2025. Riêng thị trường Trung Quốc nhập 2,23 triệu tấn, thu về 833,95 triệu USD, giảm 23,4% về lượng và 5,4% về trị giá.
Điều đáng chú ý là giá không đi cùng chiều với sản lượng. Tháng 9, giá xuất khẩu bình quân đạt 564 USD/tấn, cao hơn 11,1% so với tháng trước và 70,3% so với cùng kỳ năm ngoái. Tính chung 9 tháng, mức bình quân là 381,2 USD/tấn, tăng 24,1%.
Trung Quốc vẫn là người mua chính. Trong tháng 9, thị trường này nhập 124.260 tấn, trị giá 69,29 triệu USD, chiếm 91,48% tổng lượng hàng xuất khẩu của cả nước.
Tuy nhiên, so với tháng 9/2025, lượng hàng sang Trung Quốc giảm 51,1%, trị giá giảm 16,4%. Giá bình quân đạt 557,7 USD/tấn, tăng 12,6% so với tháng trước và 71,1% so với cùng kỳ năm ngoái.
Mở thêm những cánh cửa khác
Không chỉ Trung Quốc, một số thị trường khác cũng mua ít đi trong tháng 9 so với cùng kỳ năm ngoái: lượng hàng sang Malaysia giảm 57,1%, Philippines giảm 73,8% và Hàn Quốc giảm 42,5%.
Ở chiều ngược lại, xuất khẩu sang Đài Loan (Trung Quốc) tăng 28,7% về lượng và 110% về trị giá so với tháng 9/2025. Tính chung 9 tháng, xuất khẩu sang Nhật Bản tăng 31,4%, Malaysia tăng 38,6%, Hàn Quốc tăng 45,5% và Pakistan tăng 41,4%.
Xét riêng mặt hàng sắn, 9 tháng đầu năm xuất khẩu đạt 963.350 tấn, trị giá 227,43 triệu USD, tăng 2,8% về lượng và 19,2% về trị giá. Giá bình quân tháng 9 là 255,1 USD/tấn, tăng 4,1% so với tháng trước và 11,3% so với cùng kỳ.
Cục Xuất nhập khẩu nhận định xuất khẩu sắn và các sản phẩm từ sắn có thể còn chịu áp lực nếu nhu cầu từ Trung Quốc chưa phục hồi rõ rệt. Giá bình quân tăng cùng nhu cầu tại Nhật Bản, Malaysia và Hàn Quốc được kỳ vọng sẽ giúp hoạt động xuất khẩu có thêm điểm tựa.
Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, đến tháng 5/2025, cả nước có 5 vùng trồng sắn trọng điểm gồm Trung du miền núi phía Bắc, Bắc Trung Bộ, Duyên hải Nam Trung Bộ, Tây Nguyên và Đông Nam Bộ. Diện tích đạt 520.000-550.000ha, năng suất 19-20 tấn/ha, sản lượng trên 10 triệu tấn củ tươi.
Đề án “Phát triển bền vững ngành hàng sắn đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050” đặt mục tiêu sản lượng sắn tươi cả nước khoảng 11,5-12,5 triệu tấn vào năm 2030, trong đó khoảng 85% dành cho chế biến sâu như tinh bột, mì chính. Cùng thời điểm, diện tích dùng giống đạt chuẩn chất lượng là 40-50%, diện tích canh tác bền vững đạt 50%, còn kim ngạch xuất khẩu sắn và sản phẩm từ sắn đạt 1,8-2 tỷ USD.
Khi hơn 91% lượng hàng trong tháng đổ về một cửa, chỉ cần cửa ấy chậm nhịp là cả ngành đã chịu áp lực. Vì thế, đa dạng hóa thị trường, giảm phụ thuộc vào Trung Quốc được xem là yếu tố quan trọng để ngành sắn hạn chế rủi ro và duy trì tăng trưởng bền vững.
Nhật Minh (tổng hợp)
