Kích hoạt hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản quy mô quốc gia

Hà Nội – Nền tảng dữ liệu dùng chung phục vụ quản lý sản xuất nông nghiệp chính thức vận hành, kết nối thông tin của 170 doanh nghiệp tại 24 tỉnh thành trên cả nước. Hệ thống ứng dụng công nghệ blockchain và chuẩn quốc tế GS1 nhằm ngăn chặn tình trạng can thiệp dữ liệu vùng trồng.

Hệ thống truy xuất nguồn gốc nâng tầm vị thế nông sản Việt. (Ảnh minh họa: ĐNM)

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng cùng lãnh đạo các cơ quan liên quan đã bấm nút khởi động hệ thống vào ngày 1/7/2026 tại Hà Nội. Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết nền tảng phục vụ quản lý dữ liệu cho hơn 18.500 sản phẩm nông sản trên cả nước. Động thái này nhằm đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn thực phẩm ngày càng khắt khe từ những thị trường xuất khẩu lớn như Trung Quốc, Liên minh châu Âu (EU) và Hoa Kỳ.

Ứng dụng blockchain và chuẩn GS1 để chống can thiệp dữ liệu

Hệ thống được phát triển theo kiến trúc hướng dịch vụ, có khả năng mở rộng để đáp ứng yêu cầu của một nền tảng dùng chung cấp quốc gia. Cấu trúc gồm ba hợp phần: phân hệ tra cứu cho người dân, phân hệ quản trị cho cơ quan nhà nước và doanh nghiệp, cùng ứng dụng di động. Mỗi sản phẩm được định danh theo chuẩn GS1 và gắn mã QR theo chuẩn GS1 Digital Link, giúp dữ liệu trao đổi thống nhất giữa các bên.

Theo kết quả kiểm thử kỹ thuật, hệ thống xử lý khoảng 1.000 lượt tra cứu mỗi giây và hỗ trợ đồng thời 30.000 người quét tem. Tổng công suất tối đa có thể đạt trên 85 triệu lượt quét tem mỗi ngày, với tốc độ truyền dữ liệu khoảng 2 MB/giây.

Nền tảng đã kết nối liên thông với Trung tâm Dữ liệu quốc gia thuộc Bộ Công an để bảo đảm an toàn thông tin theo quy định hiện hành.

Các đại biểu trải nghiệm Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông, lâm, thủy sản bên lề lễ công bố chính thức vận hành trên phạm vi toàn quốc. (Ảnh minh họa: ĐNM)

Thí điểm trên sầu riêng, rút ngắn thời gian thông quan

Trước khi vận hành chính thức, mô hình truy xuất nguồn gốc điện tử đã được thí điểm trên trái sầu riêng với sự tham gia của 16 doanh nghiệp. Kết quả ghi nhận 6 container sầu riêng xuất khẩu thành công sang thị trường Trung Quốc nhờ áp dụng cơ chế này. Đáng chú ý, một số lô hàng đi theo luồng xanh chỉ mất 6 ngày từ vùng trồng đến khi thông quan, so với mức 8 đến 21 ngày trước đây.

Đến nay, hệ thống đã tích hợp dữ liệu của 181 nhóm sản phẩm tại nhiều địa phương trên cả nước. Bộ Nông nghiệp và Môi trường khẳng định sẽ tiếp tục mở rộng sang các ngành hàng nông, lâm, thủy sản chủ lực có giá trị kinh tế cao. Cơ quan này cũng cam kết đơn giản hóa thủ tục hành chính, biến truy xuất nguồn gốc thành công cụ hỗ trợ doanh nghiệp thay vì gánh nặng hồ sơ.

Mục tiêu đặt ra là hoàn thành chỉ tiêu xuất khẩu nông, lâm, thủy sản trên 74 tỷ USD (khoảng 1,95 triệu tỷ đồng) trong năm 2026, giữa lúc rào cản kỹ thuật quốc tế ngày càng gia tăng. Việc chuẩn hóa dữ liệu vùng trồng và cơ sở đóng gói được xem là nền tảng để hệ thống truy xuất nguồn gốc đưa nông sản Việt Nam tiếp cận các phân khúc thị trường cao cấp toàn cầu.

An Tâm (tổng hợp)