HÀ NỘI — Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành danh mục 19 phương thức xét tuyển đại học năm 2026, tăng thêm 2 phương thức so với năm trước. Quy chế mới đặt giới hạn tối đa 5 phương thức cho mỗi trường, nhằm chấm dứt tình trạng loạn mã xét tuyển kéo dài nhiều mùa.
Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố hướng dẫn tuyển sinh đại học và cao đẳng năm 2026 với hai phương thức hoàn toàn mới: xét kết quả Kỳ thi V-SAT và sử dụng điểm V-SAT do đơn vị khác tổ chức làm căn cứ xét tuyển. Quy chế có hiệu lực ngay trong mùa tuyển sinh năm nay, áp dụng bắt buộc với toàn bộ cơ sở giáo dục đại học trên cả nước. Theo đó, các trường phải rà soát và loại bỏ những phương thức không hiệu quả, đồng thời công khai toàn bộ tiêu chí đánh giá và điều kiện trúng tuyển trước khi mở đăng ký.
Hơn 200 mã xét tuyển không có sinh viên nhập học
Số liệu từ mùa tuyển sinh 2025 cho thấy hơn 200 lượt phương thức xét tuyển không ghi nhận bất kỳ thí sinh nào xác nhận nhập học. Thêm vào đó, 98 lượt phương thức khác có tỷ lệ nhập học dưới 10% so với chỉ tiêu được giao. Thực trạng này khiến hệ thống xét tuyển rối loạn, gây bất bình đẳng giữa các nhóm thí sinh và làm giảm tính minh bạch của toàn bộ quá trình tuyển sinh.
Trong khi đó, phần lớn thí sinh trúng tuyển năm 2025 chỉ tập trung ở ba hình thức truyền thống: điểm thi tốt nghiệp trung học phổ thông chiếm 50%, xét học bạ chiếm 29% và xét tuyển kết hợp chiếm 15%. Con số này cho thấy hàng loạt phương thức còn lại hoạt động kém hiệu quả nhưng vẫn được các trường duy trì, gây phức tạp không cần thiết cho thí sinh.
Quy định tối đa 5 phương thức và bộ quy tắc quy đổi điểm
Quy chế tuyển sinh năm 2026 giới hạn mỗi trường đại học chỉ được sử dụng tối đa 5 phương thức xét tuyển thông thường, không tính các diện đặc thù như tuyển thẳng, cử tuyển hay dự bị đại học. Các trường tuyệt đối không được chia nhỏ chỉ tiêu hoặc tạo mã xét tuyển độc lập cho từng phương thức và tổ hợp môn.
Với những ngành áp dụng nhiều tổ hợp môn hoặc kết hợp nhiều phương thức, hội đồng tuyển sinh phải xác định rõ độ lệch điểm theo hướng dẫn thống nhất của Bộ. Bộ quy tắc quy đổi điểm tương đương — đặc biệt là phương pháp bách phân vị cho các kỳ thi đánh giá năng lực độc lập — phải được công bố đơn giản, dễ hiểu để mọi thí sinh được đánh giá khách quan.
Theo thống kê, từ năm 2025, ba phương thức xét tuyển bằng điểm thi tốt nghiệp, xét học bạ và xét tuyển kết hợp đã chiếm tới 94% tổng số thí sinh nhập học trên cả nước.
Nhật Hiền
