TRUNG QUỐC – Sầu riêng Việt Nam tiếp tục là nguồn cung lớn thứ hai tại Trung Quốc, với kim ngạch xuất khẩu 6 tháng đầu năm 2026 đạt gần 987 triệu USD, tăng 43,1% so với cùng kỳ.
Trong 7 tháng đầu năm 2026, Việt Nam đứng sau Thái Lan về nguồn cung sầu riêng cho Trung Quốc, trong khi Campuchia và Malaysia đang tăng tốc. Thị trường Trung Quốc hiện chiếm hơn 90% kim ngạch xuất khẩu sầu riêng của Việt Nam, khiến sức ép cạnh tranh và rủi ro phụ thuộc thị trường ngày càng rõ.
Sầu riêng Việt Nam bắt đầu được xuất khẩu chính ngạch sang Trung Quốc từ năm 2022, sau khi hai nước ký nghị định thư về kiểm dịch thực vật. Đến năm 2025, kim ngạch xuất khẩu mặt hàng này đạt khoảng 3,86 tỷ USD.
Theo Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương), trong 6 tháng đầu năm 2026, Việt Nam thu về xấp xỉ 987 triệu USD từ xuất khẩu sầu riêng sang Trung Quốc, tăng 43,1% và chiếm 91% tổng kim ngạch xuất khẩu mặt hàng này. Tính chung 7 tháng, kim ngạch sầu riêng của Việt Nam đạt khoảng 1,8 tỷ USD.
Trong khi đó, các nước cạnh tranh đang có bước tiến đáng chú ý. Campuchia xuất khẩu 5.738 tấn sầu riêng sang Trung Quốc trong 7 tháng, gần gấp 40 lần lượng xuất khẩu của cả năm 2025; Malaysia cũng ghi nhận mức tăng 342% kim ngạch so với cùng kỳ.
Hành lang vận tải xuyên biên giới qua Lào giúp Campuchia rút thời gian đưa sầu riêng tới Trung Quốc xuống khoảng một tuần, thay vì 15-20 ngày bằng đường biển. Điều này tạo thêm lợi thế cho các nguồn cung đang tìm cách mở rộng thị phần tại thị trường tỷ dân.
Nguồn cung tăng, giá sầu riêng Việt Nam giảm
Trái với đà tăng của kim ngạch, giá sầu riêng Việt Nam tại Trung Quốc lại giảm mạnh. Giữa tháng 7, sầu riêng Monthong Việt Nam được bán với giá 20-30 nhân dân tệ/0,5kg, thấp hơn mức 35-45 nhân dân tệ cùng kỳ năm 2025.
Một nguyên nhân là nguồn cung tăng mạnh trong cùng thời điểm. Sản lượng sầu riêng Việt Nam năm 2026 ước đạt 2,08 triệu tấn, trong khi Tây Nguyên – khu vực chiếm gần một nửa diện tích – bước vào cao điểm thu hoạch từ tháng 8 đến tháng 10, trùng với thời điểm Campuchia, Malaysia và Thái Lan cùng đưa hàng vào Trung Quốc.
Ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng Thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam, cho biết Trung Quốc hiện chiếm hơn 90% kim ngạch xuất khẩu sầu riêng cả nước. Mức phụ thuộc này khiến ngành hàng có thể chịu tác động lớn nếu Trung Quốc thay đổi tiêu chuẩn kiểm dịch hoặc nhu cầu tiêu thụ chững lại.
Trong lúc sản lượng tiếp tục tăng và các đối thủ mở rộng thị phần, bài toán của sầu riêng Việt Nam không chỉ là duy trì vị trí thứ hai tại Trung Quốc mà còn phải giảm sức ép từ sự phụ thuộc vào một thị trường.
Nguyễn Hương (tổng hợp)
