Quốc hội khóa XV dự kiến biểu quyết thông qua nghị quyết thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương tại kỳ họp diễn ra từ ngày 20 đến 23/4/2026. Đây là bước chuyển đổi lớn về mô hình quản trị cho địa phương vừa hợp nhất từ tỉnh Bình Phước và tỉnh Đồng Nai cũ, với diện tích 12.737,18 km² và dân số hơn 4,4 triệu người.
Quốc hội xem xét tờ trình của Chính phủ về đề án nâng cấp Đồng Nai lên thành phố trực thuộc Trung ương tại đợt 2 của kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XV, theo chủ trương của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về xác lập cực tăng trưởng mới cho vùng kinh tế trọng điểm phía Nam. Nếu được thông qua, nghị quyết dự kiến có hiệu lực từ ngày 30/4/2026, đánh dấu bước hoàn thiện cuối cùng trong lộ trình tái cơ cấu hành chính bắt đầu từ khi Nghị quyết số 202/2025/QH15 hợp nhất hai tỉnh có hiệu lực từ ngày 1/7/2025. Trung tâm hành chính của thành phố mới đặt tại Biên Hòa — đô thị lớn nhất vùng Đông Nam Bộ sau TP. Hồ Chí Minh.
Cơ cấu hành chính sau khi sắp xếp
Theo Nghị quyết số 1662/NQ-UBTVQH15 về sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Đồng Nai năm 2025, tỉnh có 95 đơn vị hành chính cấp xã gồm 72 xã và 23 phường sau khi hoàn tất toàn bộ quá trình sáp nhập. Trong số đó, 67 xã và 21 phường được hình thành qua sắp xếp từ các đơn vị cũ; 7 đơn vị không thực hiện sắp xếp gồm phường Phước Tân, phường Tam Phước và các xã Thanh Sơn (huyện Định Quán), Đak Lua, Phú Lý, Bù Gia Mập, Đăk Ơ.
Quá trình sáp nhập diễn ra theo hai giai đoạn. Giai đoạn đầu, Nghị quyết 202/2025/QH15 (ban hành ngày 12/6/2025) hợp nhất toàn bộ diện tích tự nhiên và quy mô dân số của tỉnh Bình Phước và tỉnh Đồng Nai cũ thành tỉnh Đồng Nai mới. Giai đoạn tiếp theo, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết 1662/NQ-UBTVQH15 thực hiện sắp xếp toàn bộ đơn vị hành chính cấp xã, hình thành cơ cấu 95 xã, phường như hiện nay.
Điều kiện và lộ trình trở thành thành phố trực thuộc Trung ương
Đồng Nai hội tụ các tiêu chí cơ bản để nâng cấp mô hình quản trị lên thành phố trực thuộc Trung ương, dựa trên quy mô dân số và diện tích vượt ngưỡng sau hợp nhất, cùng nền tảng công nghiệp và logistics đã định hình qua nhiều thập kỷ. Siêu dự án sân bay quốc tế Long Thành — đang triển khai thi công trên địa bàn — được Chính phủ xác định là đòn bẩy nâng tầm vị thế đô thị của địa phương trong giai đoạn tới.
Về trách nhiệm thực thi, Bộ Nội vụ chủ trì phối hợp cùng Bộ Xây dựng và các cơ quan liên quan để hoàn thiện hồ sơ, tờ trình trình Quốc hội. Ở cấp địa phương, UBND tỉnh Đồng Nai chịu trách nhiệm chuẩn bị nhân sự, thủ tục hành chính và hạ tầng số để vận hành ngay khi nghị quyết có hiệu lực. Các sở, ngành bám sát lộ trình hoàn thành quy hoạch đô thị và nâng chuẩn các tiêu chí còn thấp chậm nhất vào năm 2028.
Nhật Minh
