Xuất khẩu thủy sản Việt Nam trong 7 tháng đầu năm đạt khoảng 6,8-6,86 tỷ USD, tăng hơn 11% so với cùng kỳ, mở ra kỳ vọng vượt mốc 12 tỷ USD trong năm 2026. Tuy nhiên, ngay khi nhiều tháng liên tiếp ghi nhận kim ngạch trên 1 tỷ USD, đà tăng đã bắt đầu chậm lại dưới sức ép từ chi phí logistics và rủi ro thương mại quốc tế.
Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), kim ngạch xuất khẩu thủy sản tháng 7/2026 đạt hơn 1 tỷ USD, tăng 4,8% so với cùng kỳ năm trước. Lũy kế 7 tháng, toàn ngành thu về khoảng 6,8-6,86 tỷ USD, tăng từ 11,5-12,7%, tạo nền tảng để hướng tới mục tiêu vượt 12 tỷ USD trong năm nay.
Tôm tiếp tục giữ vai trò đầu tàu với kim ngạch khoảng 2,78 tỷ USD, tăng 12,6% và chiếm hơn 40% tổng giá trị xuất khẩu. Cá tra đạt gần 1,3 tỷ USD, tăng 8,8%, trong khi cá ngừ là nhóm hàng hiếm hoi giảm nhẹ 1,4%. Đáng chú ý, nhóm cua, ghẹ và giáp xác khác cùng nhuyễn thể có vỏ đều ghi nhận mức tăng trưởng gần 30%.
Trung Quốc và Hồng Kông tiếp tục là thị trường lớn nhất của thủy sản Việt Nam với kim ngạch gần 1,74 tỷ USD, tăng tới 34,5% so với cùng kỳ. Đây được xem là động lực quan trọng giúp toàn ngành duy trì tăng trưởng trong bối cảnh nhiều thị trường truyền thống còn đối mặt sức ép tiêu dùng.
Kỳ vọng 12 tỷ USD nhưng áp lực vẫn bủa vây
VASEP xây dựng ba kịch bản cho năm 2026. Theo bà Lê Hằng, Phó Tổng Thư ký VASEP, kịch bản khả thi nhất là kim ngạch đạt khoảng 12,1-12,3 tỷ USD, tăng 8-10% so với năm trước nếu thị trường Trung Quốc tiếp tục tăng trưởng, Nhật Bản và khối CPTPP giữ ổn định, còn Mỹ và EU không suy giảm mạnh.
Tuy nhiên, hiệp hội cũng lưu ý tốc độ tăng trưởng trong nửa cuối năm có thể chậm hơn đáng kể. Nguyên nhân đến từ việc cước vận tải biển tăng mạnh, trong đó tuyến Viễn Đông – Bờ Tây Bắc Mỹ tăng gần 67% chỉ trong một tháng, còn tuyến Viễn Đông – Bắc Âu tăng gần 43%. Bên cạnh đó, nguy cơ phát sinh các rào cản thương mại và thuế quan cũng tạo thêm áp lực cho doanh nghiệp xuất khẩu.
Ở góc độ doanh nghiệp, ông Nguyễn Nam Vinh, Phó Giám đốc Công ty TNHH Huy Nam, cho biết đơn vị đang mở rộng vùng nuôi, đa dạng hóa thị trường và chủ động nguồn cung để đáp ứng nhu cầu cuối năm. Trong khi đó, ông Phạm Hồng Tuấn, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Công ty CP Tập đoàn Thực phẩm Liên Việt Xanh, cho biết doanh nghiệp đã đạt khoảng 16 triệu USD doanh thu xuất khẩu trong 6 tháng đầu năm nhưng vẫn gặp khó về vốn và nguồn nguyên liệu.
Từ ngày 19-21/8, Triển lãm Thủy sản quốc tế VIETFISH 2026 sẽ diễn ra tại TPHCM với 568 gian hàng đến từ 17 quốc gia và vùng lãnh thổ, được kỳ vọng tạo thêm cơ hội kết nối đơn hàng cho giai đoạn cuối năm. Dù triển vọng cán mốc 12 tỷ USD vẫn hiện hữu, khả năng hiện thực hóa mục tiêu sẽ phụ thuộc vào việc ngành thủy sản vượt qua đồng thời bài toán chi phí logistics, nguồn nguyên liệu và biến động thương mại toàn cầu.
Phương Nguyễn (tổng hợp)
