Một tổ chức tài chính nhà nước ngoài ngân sách vừa ra đời tại tỉnh Đồng Nai từ tháng 7/2025, hợp nhất hai quỹ chuyên ngành vốn hoạt động riêng lẻ nhiều năm trước đó. Mô hình mới cho phép doanh nghiệp vừa và nhỏ tiếp cận vốn lãi suất thấp để đầu tư công nghệ sạch, trong bối cảnh thành phố Đồng Nai đang thúc đẩy lộ trình phát triển bền vững.
Ngày 01/7/2025, UBND tỉnh Đồng Nai ban hành Quyết định số 207/QĐ-UBND, thành lập Quỹ Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Nai trên cơ sở hợp nhất Quỹ Nông nghiệp và Môi trường cũ với Quỹ Môi trường – Phòng, chống thiên tai và Phát triển rừng, nhằm giải quyết tình trạng quản lý phân tán nguồn vốn bảo vệ môi trường. Tổ chức này trực thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Nai, hoạt động theo mô hình đơn vị sự nghiệp công lập có thu, do bà Tống Thị Hằng đảm nhiệm vai trò Giám đốc. Bước đi này hướng đến mục tiêu Net Zero — cam kết giảm phát thải ròng về 0 — mà thành phố Đồng Nai đặt ra cho năm 2026.
Cơ cấu vốn 1.200 tỷ đồng và lãi suất ưu đãi
Tổng vốn quản lý của Quỹ hiện đạt hơn 1.200 tỷ đồng, trong đó vốn ngân sách nhà nước chuyên cho vay môi trường là 326,321 tỷ đồng. Nguồn vốn được hình thành từ sáu kênh: lãi cho vay từ ngân sách cấp, lãi gửi tại tổ chức tín dụng, lãi ký quỹ môi trường, 10% tổng thu dịch vụ môi trường rừng, 3% nguồn thu Quỹ Phòng chống thiên tai và các khoản thu hợp pháp khác.
Khác với mô hình hai quỹ cũ phụ thuộc hoàn toàn vào ngân sách nhà nước, Quỹ Nông nghiệp và Môi trường thành phố Đồng Nai hoạt động phi lợi nhuận và huy động đa dạng nguồn lực xã hội. Lãi suất cho vay dao động từ 1,5% đến 3%/năm, cố định trong suốt thời hạn tối đa 5–7 năm. Mức 1,5%/năm áp dụng cho các đơn vị đầu tư phương tiện thu gom rác thải chuyên dùng; mức 2%–3%/năm dành cho dự án năng lượng tái tạo và công nghệ sạch.
Mô hình quản trị tập trung — gồm Hội đồng quản lý, Ban Kiểm soát và Bộ máy điều hành — giúp rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ vay vốn xuống còn khoảng 20 ngày, tạo thuận lợi cho các hợp tác xã và doanh nghiệp vừa và nhỏ tiếp cận tài chính xanh kịp thời.
Gần 571 tỷ đồng giải ngân cho 102 dự án môi trường
Tính lũy kế đến hết năm 2025, Quỹ phê duyệt cho vay gần 571 tỷ đồng đối với 102 dự án môi trường tại tỉnh Đồng Nai. Các dự án tiêu biểu gồm hệ thống xử lý nước thải tại Khu công nghiệp Nhơn Trạch với số vốn 15 tỷ đồng và nhà máy xử lý rác thải sinh hoạt trị giá 25 tỷ đồng.
Bên cạnh hoạt động cho vay, Quỹ đã tiếp nhận trên 14 tỷ đồng tiền ký quỹ cải tạo môi trường từ 76 dự án khai thác khoáng sản và đang tạm giữ hơn 212 tỷ đồng của 98 dự án khác. Quy trình phân bổ luôn gắn với giám sát định kỳ và ký quỹ bảo đảm thực hiện cam kết, nhằm đảm bảo nguồn lực được sử dụng đúng mục đích và hiệu quả.
Thực hiện Đề án trồng một tỷ cây xanh — chương trình phủ xanh quốc gia giai đoạn 2021–2025 — Quỹ trích gần 2,5 tỷ đồng hỗ trợ cây giống lâm nghiệp cho các địa phương trong tỉnh. Tính đến cuối năm 2025, tổng số tiền ký quỹ khoáng sản mà Quỹ đang quản lý đạt hơn 212 tỷ đồng từ 98 dự án đang hoạt động trên địa bàn tỉnh Đồng Nai.
Nhật Minh (tổng hợp)
