Đồng Nai đã thông qua báo cáo đánh giá tác động môi trường đoạn tuyến hơn 31km nối ngã ba Bà Hào với đường Vành đai 4 TP Hồ Chí Minh, trong đó có phương án dựng tường ngăn voi dọc cánh rừng đặc dụng.
Đoạn tuyến này là Dự án thành phần 2 thuộc tuyến kết nối cầu Mã Đà với Vành đai 4, có tổng chiều dài 44,5km. Công trình nằm trên địa bàn phường Trị An và xã Tân An, chiếm dụng hơn 207ha đất, rộng 33,5m với 8 làn xe và gồm 17 cây cầu, trong đó có bốn cầu cạn và ba cầu vượt sinh thái dành lối di chuyển cho động vật hoang dã.
Chủ trương đầu tư toàn dự án được Hội đồng Nhân dân thành phố thông qua cuối tháng 4/2026, với tổng vốn dự tính khoảng 28.800 tỷ đồng. Dự án chia thành hai đoạn: đoạn một dài 13km, nối cầu Mã Đà với ngã ba Bà Hào, thực hiện theo phương thức đối tác công tư; đoạn hai sử dụng vốn nhà nước và vừa hoàn tất thủ tục môi trường.
Cả hai đoạn đều đi qua Khu Bảo tồn Thiên nhiên – Văn hóa Đồng Nai, thuộc phần lõi Khu Dự trữ Sinh quyển thế giới được UNESCO công nhận năm 2011 và mới được ghi danh Vườn Di sản ASEAN. Việc khôi phục tuyến kết nối khu vực này với Bình Phước từng nhận nhiều ý kiến trái chiều do lo ngại đường lớn có thể chia cắt sinh cảnh và ảnh hưởng đến khu rừng.
Giữa đường lớn và đường đi của thú rừng
Đoạn một đã động thổ cuối tháng 6/2026. Thay vì đắp nền, phương án thiết kế sử dụng cầu cạn cao 9-12m, kết hợp tường chắn ồn và ánh sáng cao hơn bốn mét chạy dọc tuyến.
Ở đoạn hai, bức tường ngăn voi được thiết kế cùng kiểu dáng và chiều cao với đoạn một. Cùng với bốn cầu cạn và ba cầu vượt sinh thái, các hạng mục này được tính toán để giảm tác động của tuyến đường lên đường di chuyển của thú rừng.
Đáng chú ý, tuyến đường 8 làn xe đi qua vùng lõi của khu dự trữ sinh quyển, nơi còn voi rừng, bò tót, gấu ngựa và cá sấu nước ngọt trong tự nhiên. Ít ngày trước lễ khởi công đoạn một, hình ảnh một đàn voi di chuyển ngay trong phạm vi công trường được ghi lại và lan truyền, cho thấy công trình đang hiện diện sát với không gian sinh sống của đàn voi.
Với giải pháp cầu cạn thay cho đắp nền, hạn chế ánh sáng và bố trí các lối đi cho động vật, dự án đang tìm cách giảm xung đột giữa mở đường và bảo vệ rừng. Tuy nhiên, hiệu quả của bức tường ngăn voi chỉ có thể được đánh giá rõ hơn khi tuyến đường đi vào vận hành, lưu lượng xe tăng lên và đàn voi phải thích nghi với một trục giao thông chạy qua nơi cư trú.
Ngọc Duyên (tổng hợp)
