Xã Cát Tiên 3 (Lâm Đồng) — Câu lạc bộ Cồng chiêng khu vực Đồng Nai Thượng hình thành từ một nhóm nhỏ thanh niên năm 2015, đến nay đã phát triển thành 5 đội với 60 thành viên. Người trực tiếp truyền nghề cho em là ông nội, Nghệ nhân Ưu tú Điểu K’Bôi, người lưu giữ nhiều điệu chiêng cổ của dân tộc Mạ.
Điểu K’Mạnh là học sinh lớp 6 Trường Tiểu học và THCS Đồng Nai Thượng, xã Cát Tiên 3, tỉnh Lâm Đồng. Cậu học đánh chiêng tròn một năm qua, nhờ thường xuyên nghe ông nội đánh chiêng, thổi kèn bầu và thổi sáo tại nhà. Hiện K’Mạnh đã thành thạo kỹ thuật khum tay tạo hộp cộng hưởng để tiếng chiêng vang tròn, đủ cung bậc. “Được ông nội dạy đánh chiêng, đánh cồng nên em rất tự hào là thành viên nhỏ nhất đội”, Điểu K’Mạnh chia sẻ.
Người giữ hồn chiêng cổ truyền dạy lại cho lớp trẻ
Già làng Điểu K’Bôi là người lưu giữ, phục hồi và truyền dạy nhiều điệu chiêng cổ của người Mạ tại khu vực này. Ông cho biết ngày xưa người Mạ thường đánh cồng chiêng, múa xoang trong các dịp lễ lớn như Lễ Mừng lúa mới, Lễ Cúng thần núi. “Lễ cúng thì đốt lửa, uống rượu cần, đánh cồng chiêng múa xoang.
Tôi lớn lên cùng với những đêm hội, nghe ông bà đánh chiêng, thổi kèn bầu, dần dần ngấm vào từng ngón tay”, già K’Bôi cho hay. Ông khẳng định bản thân vẫn miệt mài truyền lại những điệu chiêng, bài kèn bầu, sáo gỗ cho người trẻ trong vùng.
Câu lạc bộ cồng chiêng lan tỏa trong giới trẻ địa phương
Ông Lê Quang Chường, Phó Chủ tịch UBND xã Cát Tiên 3, cho biết Câu lạc bộ Cồng chiêng khu vực Đồng Nai Thượng ban đầu chỉ có một nhóm nhỏ thanh niên tiếp cận văn hóa bản địa vào năm 2015. Đến nay, câu lạc bộ đã phát triển thành 5 đội với 60 thành viên, phần lớn là các bạn trẻ. Ông Chường nhấn mạnh chính quyền xã luôn chú trọng phát triển văn hóa, văn nghệ bản địa, trong đó có cồng chiêng và múa xoang của người Mạ.
Các nhóm cồng chiêng sinh hoạt đều đặn, luyện tập kỹ thuật đánh cùng các bài chiêng cổ và điệu múa xoang được khôi phục. Ông Chường đánh giá đây là mô hình văn hóa lành mạnh, vừa bảo tồn văn nghệ truyền thống vừa gắn kết cộng đồng dân cư trong vùng.
Ka Đầm, học sinh lớp 12 Trường Phổ thông Dân tộc Nội trú THCS và THPT Đạ Tẻh, là thành viên đội văn nghệ tại trường, nơi em cùng bạn bè giới thiệu các điệu xoang của người Mạ. “Tuổi trẻ càng phải yêu, hiểu, học và duy trì cồng chiêng, múa xoang, tiếp nối di sản ông bà để lại trong thời đại mới”, Ka Đầm chia sẻ.
An Tâm (tổng hợp)
