Đồng Nai – Ba doanh nhân trẻ đang đưa công nghệ vào chế biến nông sản bản địa, từng bước xây dựng chuỗi giá trị bền vững và mở rộng thị trường cho sản phẩm quê hương.
Từ bưởi Tân Triều, nấm linh chi Cổ Cò đến các loại trái cây sấy, những hướng đi mới đang được hình thành trên nền tảng khoa học và sản xuất thân thiện với môi trường. Không chỉ tìm đầu ra cho sản phẩm, các mô hình còn hướng đến giảm lãng phí nguyên liệu và tạo thêm sinh kế cho người dân địa phương.
Câu chuyện của chị Nguyễn Thị Hồng Quyên, Giám đốc Công ty TNHH Cô Ba Chuyên, bắt đầu từ tình yêu dành cho đặc sản quê nhà ở vùng Vĩnh Cửu, TP Đồng Nai. Với chị, bưởi Tân Triều không đơn thuần là một loại trái cây mà còn gắn với ký ức và bản sắc của vùng cù lao ven sông.

Thay vì chỉ kinh doanh bưởi tươi, chị Quyên lựa chọn hướng chế biến sâu, tận dụng cả những phần nguyên liệu thường bị bỏ lại sau thu hoạch. Từ vỏ bưởi, doanh nghiệp phát triển các sản phẩm như mứt vỏ bưởi, tinh dầu nguyên chất cùng nhiều mặt hàng có giá trị gia tăng.
Mô hình sản xuất tuần hoàn giúp tận dụng phụ phẩm, hạn chế lãng phí và mở rộng hướng kinh doanh. Bên cạnh đó, chị Quyên còn hướng dẫn nông dân sử dụng phân hữu cơ, giảm hóa chất trong canh tác, từng bước hướng đến các tiêu chuẩn GlobalGAP và nông nghiệp xanh.

Một hướng khởi nghiệp khác được anh Nguyễn Đình Tuấn Phát, Giám đốc Công ty TNHH SX-TM-DV-XNK Đức Sinh, lựa chọn là phát triển nấm linh chi Cổ Cò. Xuất phát từ sản vật núi rừng còn ít người biết đến, anh tìm đến các chuyên gia để nghiên cứu nhân giống, chuẩn hóa quy trình nuôi trồng và phát triển nguồn nguyên liệu dưới tán rừng sinh thái.
Thay vì phụ thuộc vào việc khai thác nấm trong tự nhiên, doanh nghiệp hướng đến phương thức nuôi trồng có kiểm soát, gắn sản xuất với bảo vệ hệ sinh thái. Anh Phát chia sẻ: “Đích đến của chúng tôi không chỉ là bán nấm, mà là hình thành một chuỗi giá trị xanh. Trong đó, khoa học giải quyết bài toán về nguyên liệu, doanh nghiệp tổ chức sản xuất bền vững và thị trường sẽ tạo đầu ra ổn định cho sản phẩm”.
Trong lĩnh vực chế biến trái cây, chị Liu Thị Yến, Giám đốc điều hành Công ty TNHH Thương mại Sản xuất Thuận Hương, cũng kiên trì theo đuổi hướng nâng cao giá trị nông sản. Các sản phẩm mít, chuối, khoai lang, xoài được doanh nghiệp nghiên cứu chế biến bằng công nghệ sấy giòn, sấy dẻo nhằm giữ hương vị tự nhiên.
Từ sản vật địa phương đến chuỗi giá trị xanh
Song song với cải tiến công nghệ, Thuận Hương chú trọng đầu tư bao bì và chuẩn hóa chất lượng để đáp ứng yêu cầu của những thị trường khó tính. Đây cũng là cách doanh nghiệp kéo dài vòng đời sản phẩm, mở rộng khả năng tiêu thụ các loại nông sản quen thuộc.
Không chỉ đổi mới trong sản xuất, cả ba doanh nhân còn chủ động đưa sản phẩm lên các sàn thương mại điện tử lớn, đồng thời từng bước ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào truyền thông và tiếp thị. Qua đó, doanh nghiệp có thêm kênh tiếp cận, lắng nghe phản hồi trực tiếp từ người tiêu dùng.

Những lựa chọn đầu tư vào công nghệ, chế biến sâu và phương thức kinh doanh mới đã mang lại kết quả đáng ghi nhận. Với chị Liu Thị Yến, 7 sản phẩm chủ lực của Thuận Hương đạt chứng nhận OCOP 4 sao và đã tiếp cận các thị trường Malaysia, Australia, Singapore, Trung Quốc. Năm 2026, chị được vinh danh trong Top 10 Doanh nhân trẻ khởi nghiệp xuất sắc.
Cùng chương trình này, anh Nguyễn Đình Tuấn Phát được ghi nhận trong Top 100 với dự án phát triển nấm linh chi Cổ Cò sinh thái dưới tán rừng. Đây là dấu mốc đáng chú ý trên hành trình xây dựng mô hình sản xuất gắn với nguồn nguyên liệu bền vững.
Đối với chị Nguyễn Thị Hồng Quyên, sản phẩm bưởi tươi Tân Triều của Cô Ba Chuyên đã đạt chứng nhận OCOP 3 sao từ năm 2022. Hiện chị tiếp tục ấp ủ kế hoạch phát triển du lịch sinh thái gắn với làng bưởi, đưa sản phẩm tiếp cận thị trường EU, Hàn Quốc và xây dựng thông điệp “Bưởi Tân Triều – đệ nhất bưởi Đồng Nai”.
Bên cạnh sản phẩm nông nghiệp, hoạt động tham quan trải nghiệm tại Làng bưởi Tân Triều cùng các vườn cây ăn trái trong vùng cũng đang thu hút du khách. Hướng đi này mở thêm cơ hội kết nối sản xuất nông nghiệp với hoạt động du lịch địa phương.
Ba doanh nhân, ba lựa chọn khởi nghiệp khác nhau nhưng cùng gặp nhau ở mục tiêu nâng giá trị nông sản quê hương bằng khoa học công nghệ và tư duy xanh. Những nỗ lực ấy không chỉ mở rộng cơ hội kinh doanh mà còn góp phần gìn giữ giá trị bản địa, thúc đẩy sản xuất bền vững và tạo thêm sinh kế cho cộng đồng.
Thanh Thủy (tổng hợp)