300.000 bà mẹ đơn thân Mỹ lập “mommune” để sống sót giữa bão giá

Từ năm 2024, hàng chục nghìn bà mẹ nuôi con một mình tại Mỹ đã chọn dọn về sống chung dưới cùng một mái nhà — mô hình được gọi là “mommune” — khi giá thuê căn hộ tăng 30% so với 5 năm trước. Nền tảng ghép nhà CoAbode dành riêng cho nhóm này đã thu hút tới 300.000 thành viên đăng ký, phản ánh quy mô của một làn sóng thích nghi đang lan rộng khắp các đô thị lớn nước Mỹ.

Từ tháng 8/2024, Bernie Sinclaire và bạn là Anabelle Gonzalez đã dọn về sống chung tại một căn hộ ở thành phố New York, chia đôi tiền thuê nhà và luân phiên trông con để cắt giảm chi phí chăm sóc trẻ em — vốn chiếm tới 32% thu nhập của các gia đình mẹ đơn thân. Làn sóng này hình thành trong bối cảnh lạm phát kéo dài từ 2024 sang 2025, đẩy giá thuê căn hộ điển hình lên 1.745 USD/tháng theo báo cáo của Zillow. Thu nhập trung bình của các gia đình mẹ đơn thân tại Mỹ chỉ đạt 41.305 USD/năm — thấp hơn hơn 3 lần so với mức 132.959 USD của các cặp vợ chồng có hai thu nhập.

Chi phí sống một mình đang vượt ngưỡng chịu đựng

Zillow ghi nhận những người thuê nhà độc lập tại Mỹ phải gánh khoản phụ trội — thường được gọi là “thuế độc thân” (single penalty), tức chi phí phát sinh do không có người chia sẻ hóa đơn — ở mức trung bình 10.470 USD/năm trên toàn quốc. Riêng tại thành phố New York, con số này chạm mốc 23.400 USD/năm.

Tỷ lệ nghèo của các gia đình mẹ đơn thân lên tới 31,3%, cao gấp 6 lần so với gia đình có hai người trụ cột theo số liệu năm 2024. Trên nền tảng TikTok, Kimber, một phụ nữ sống tại Salem, bang Oregon, cho biết giá thuê nhà của cô đã tăng lên 2.600 USD/tháng, trong khi chi phí thực phẩm tiêu tốn ít nhất 1.000 USD mỗi tháng. Trong một video lan truyền, cô cho biết bản thân từng có thể xoay xở ổn thỏa, nhưng nay chi phí sinh hoạt đã vượt quá khả năng cân đối tài chính.

Không chỉ riêng Kimber, nhiều bà mẹ đơn thân tại Mỹ cũng tìm đến mô hình “mommune” — sống chung để chia sẻ tiền thuê nhà và hỗ trợ nhau chăm con giữa lúc lạm phát kéo dài.  Mô hình “mommune” giúp cắt giảm đáng kể cả hai khoản này thông qua chia sẻ hóa đơn và luân phiên trông trẻ.

“Mommune” — giải pháp kinh tế, không phải lựa chọn lý tưởng

Đa số phụ nữ tham gia mô hình này cho biết quyết định sống chung xuất phát chủ yếu từ áp lực tài chính ngày càng lớn, thay vì những lý do mang tính ý thức hệ hay bài xích nam giới. Báo cáo tháng 11/2025 của NPR cho hay 40% trẻ sơ sinh tại Mỹ được sinh ra bởi những phụ nữ chưa kết hôn, trong bối cảnh tỷ lệ trẻ em sống trong gia đình đơn thân đã lên tới 23% — mức cao nhất thế giới.

Dù vậy, nhiều bà mẹ đơn thân vẫn phải đối mặt với định kiến xã hội khi bị xem là lười biếng hoặc phụ thuộc vào trợ cấp chính phủ. Thực tế lại khác xa hình dung phổ biến này. Nhiều người trong số họ có học thức, có việc làm ổn định và phải làm việc nhiều giờ liên tục để duy trì cuộc sống cho gia đình, gần như không còn thời gian hay năng lượng dành cho bản thân.

Trong bối cảnh đó, mô hình sống ghép “mommune” được xem như một giải pháp thực tế giúp các bà mẹ đơn thân chia sẻ chi phí sinh hoạt, hỗ trợ nhau chăm sóc con cái và xây dựng môi trường sống an toàn, thay vì chỉ phụ thuộc vào mô hình gia đình hạt nhân truyền thống.

Trang Trần