Theo ông Nguyễn Thế Hồng ở Bắc Ninh, năm 2022, ông chi 6,1 triệu Euro mua ấn vàng “Hoàng đế chi bảo” tại Pháp sau nhiều cuộc đàm phán căng thẳng, có thời điểm kéo dài đến 2h sáng, với sự phối hợp của các cơ quan Việt Nam.
Tại Bảo tàng tư nhân Hoàng Gia Nam Hồng ở Bắc Ninh, chiếc ấn vàng được đặt trong hộp kính chế tác riêng, bảo quản cẩn trọng để khách tham quan chiêm ngưỡng. Đây là cổ vật được ông Hồng mua với giá 6,1 triệu Euro, tương đương 153 tỷ đồng theo quy đổi được nêu tại thời điểm năm 2022, sau quá trình thương thảo tại Pháp.
Ông Nguyễn Thế Hồng hoạt động trong lĩnh vực xây dựng, bất động sản và có gần 30 năm sưu tập cổ vật. Bảo tàng Hoàng gia Nam Hồng được thành lập năm 2017, hiện đang trong quá trình chỉnh trang, sắp xếp không gian trưng bày.
Từ phiên đấu giá bị hoãn đến cuộc thương thảo lúc 2h sáng
Năm 2022, ông Hồng cùng vợ sang Pháp với hy vọng mua được chiếc bát vàng để bổ sung vào bộ sưu tập cá nhân. Tại phiên đấu giá do hãng Millon tổ chức, chiếc bát vàng mang số thứ tự 100 được bán với giá 670.000 Euro, tương đương hơn 19 tỷ đồng. Ngay sau đó là lô số 101, chiếc ấn vàng “Hoàng đế chi bảo”, được hãng Millon công bố giá khởi điểm từ 2–3 triệu Euro. Sáu nhà sưu tập nước ngoài tham gia cạnh tranh, khiến cơ hội mua được hiện vật trở nên khó khăn.
Khi phiên đấu giá chiếc ấn được hoãn lại, ông Hồng chuyển hướng, dồn lực với hy vọng mua được cổ vật này.
Sau đó, ông Hồng liên hệ Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Bắc Ninh cùng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp với Bộ Ngoại giao và Đại sứ quán Việt Nam tại Pháp tiến hành làm việc.
Theo ông Hồng, để sàn Millon hoãn hai phiên đấu giá ấn vàng trong hơn một tuần, ông bỏ ra 38.000 Euro, tương đương hơn 1,1 tỷ đồng; ngoài ra còn có 75.000 Euro, tương đương 2,2 tỷ đồng, chi phí thuê luật sư làm thủ tục.
Tháng 11/2022, đoàn công tác liên ngành gồm Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Cục trưởng Cục Di sản văn hóa, hai chuyên gia của Bảo tàng Lịch sử Quốc gia cùng ba chuyên gia thuộc các bộ, ngành liên quan đã làm việc với ông Hồng và Đại sứ quán Việt Nam tại Pháp. Các bên thống nhất để ông Hồng đại diện Việt Nam tham gia đàm phán.
Theo ông Hồng, quá trình thương thảo diễn ra căng thẳng, có thời điểm các bên phải làm việc đến 2h sáng. Sau các cuộc làm việc và những bằng chứng được đưa ra cho thấy ấn vàng có nguồn gốc Việt Nam, bên sở hữu hạ giá từ 20 triệu Euro xuống còn 6 triệu Euro.
Các bên thống nhất không tiếp tục đấu giá mà để ông Hồng mua chiếc ấn theo mức giá đã thỏa thuận. Cuối tháng 11/2022, Cục Di sản văn hóa ký thỏa thuận với Công ty TNHH Bảo tàng Hoàng gia Nam Hồng về việc đàm phán, mua và chuyển giao hiện vật cho Nhà nước. Ông Hồng cam kết chuyển giao chiếc ấn cho Nhà nước khi không còn nhu cầu sở hữu, trưng bày và phát huy giá trị hiện vật tại bảo tàng.
Chiếc ấn được biết đến là Con dấu vàng Kim bảo tỷ của Hoàng đế Minh Mạng (1791–1841). Hiện vật cao 10,4cm, nặng 10,78kg, mặt ấn hình vuông có kích thước 13,8 x 13,7cm, quai đúc hình rồng. Mặt dưới khắc bốn chữ triện “Hoàng đế chi bảo”.
Tại bảo tàng, chiếc ấn được đặt trong tủ kính chế tác riêng, cùng bệ gỗ thời Nguyễn. Không gian trưng bày còn có các cổ vật khác như bát vàng thời Khải Định, đồ thờ, trống đồng và tranh thêu chỉ vàng. Một người sưu tập đã tìm kiếm suốt sáu năm và đưa chín bức tranh thêu từ Pháp, Mỹ về sau khi biết chiếc ấn được đưa trở lại Việt Nam. Mỗi bức tranh cần từ sáu tháng đến một năm để hoàn thành.
Phòng trưng bày được thiết kế theo kiến trúc gỗ truyền thống Việt Nam, có ba bàn thờ, câu đối và tủ thờ cổ. Bảo tàng đang hoàn thiện việc sắp xếp không gian, dự kiến mở cửa đón khách thường xuyên và bán vé tham quan.
Thanh Hy(tổng hợp)
