THÀNH PHỐ ĐỒNG NAI – Dòng tiền thanh toán ách tắc và giá vật liệu leo thang đang đẩy đại công trường sân bay Long Thành vào thế khó kép: nhân lực thiếu gần 6.000 người trong khi chi phí 6 gói thầu trọng yếu đã vượt dự toán 546 tỷ đồng. Mốc vận hành thương mại cuối năm 2026 đang chịu áp lực lớn chưa từng có kể từ khi dự án khởi công.
Tính đến tháng 4/2026, dự án thành phần 3 tại phường Long Thành, thành phố Đồng Nai ghi nhận tổng khối lượng thực hiện đạt 64.313/86.357 tỷ đồng, tương đương 74,47% hợp đồng. Trong 15 gói thầu xây lắp chính, chỉ 3 gói hoàn thành, 12 gói còn lại đang triển khai với nhiều hạng mục chậm đáng kể. Nguyên nhân trực tiếp là thanh toán chậm trễ, giá nhiên liệu và vật liệu tăng đột biến, khiến nhà thầu không đủ lực duy trì nhịp thi công.
Gói thầu nhà ga và giao thông nội cảng chậm nhất
Gói thầu 4.8 thi công giao thông nội cảng chậm 36% so với kế hoạch, gói 4.7 chậm 24%. Gói thầu 5.10 xây dựng nhà ga hành khách — hạng mục quan trọng nhất toàn dự án — mới hoàn thành 31,3% khối lượng. Dù phần mái thép cơ bản xong, toàn bộ hạng mục này phải lùi mục tiêu sang trước ngày 31/8/2026. Theo chiều ngược lại, đất nền đã hoàn thành.
Tổng nhân lực trên công trường mới đạt 8.457 người, chỉ đáp ứng 60% nhu cầu 14.000 người. Dòng tiền thanh toán chậm khiến các đơn vị thi công khó chi trả lương đúng hạn, đẩy lao động dịch chuyển sang cao tốc Biên Hòa – Vũng Tàu và Vành đai 3 TP. Hồ Chí Minh — nơi thu nhập ổn định hơn. Điều kiện nắng nóng, khói bụi càng làm tốc độ bỏ việc tăng cao.
Bão giá vật liệu và giải pháp tháo gỡ
Xung đột tại Trung Đông đẩy giá dầu diesel từ 18.000 đồng/lít lên 45.000 đồng/lít, khiến mỗi ca thi công tốn thêm khoảng 2 tỷ đồng cho gần 2.500 thiết bị. Cước vận chuyển đá, cát tăng 15-25% so với thời điểm ký hợp đồng; riêng bê tông nhựa tăng 40-50%. Tổng cộng, 6 gói thầu quan trọng bị đội chi phí 546 tỷ đồng.
Để tháo gỡ vướng mắc pháp lý thanh toán, Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) được giao đàm phán ký phụ lục hợp đồng và linh hoạt tạm ứng trả lương. Thủ tướng Chính phủ yêu cầu kiện toàn nhân sự Chủ tịch và Tổng giám đốc ACV trước ngày 7/5/2026 để xử lý quyết liệt điểm nghẽn này. Bộ Xây dựng lập tổ công tác liên ngành do Thứ trưởng Phạm Minh Hà làm tổ trưởng, đề nghị các tỉnh chống đầu cơ khoáng sản và yêu cầu công bố giá vật liệu sát thực tế mỗi tháng để nhà thầu có căn cứ điều chỉnh hợp đồng.
Thiện Tâm
