Đồng Nai đang đẩy nhanh kiểm đếm, bồi thường và giải phóng mặt bằng để chuẩn bị triển khai tuyến metro nối Trung tâm hành chính mới với Cảng hàng không quốc tế Long Thành.
Ngày 26/8, Trung tâm Phát triển quỹ đất TP Đồng Nai cho biết công tác kiểm đếm trên tuyến đã đạt 31%, trong khi bản đồ thu hồi đất đã được lập hoàn chỉnh. Các phường liên quan đang phối hợp đo đạc, cắm mốc, kiểm đếm nhà cửa, cây trồng và vật kiến trúc của những hộ dân bị ảnh hưởng, hướng tới bàn giao mặt bằng vào tháng 12/2026.
Dự án kéo dài tuyến metro Bến Thành – Suối Tiên đến Trung tâm hành chính mới Đồng Nai và sân bay Long Thành đã được HĐND TP Đồng Nai thông qua chủ trương đầu tư từ cuối tháng 4/2026. Tổng mức đầu tư sơ bộ của dự án hơn 65.500 tỷ đồng, với tuyến dài khoảng 43,5 km và tốc độ thiết kế tối đa 120 km/h.
Theo phương án, đoạn từ ga Suối Tiên đến Trung tâm hành chính TP Đồng Nai (ga SC) dài khoảng 7,1 km, còn đoạn từ ga SC đến sân bay Long Thành dài khoảng 36,4 km. Toàn tuyến đi qua phường Long Bình, phường Đông Hòa của TP.HCM và các phường Biên Hòa, Trấn Biên, Long Hưng, Phước Tân, Tam Phước, Nhơn Trạch, Long Thành cùng xã An Phước của TP Đồng Nai.
Dự án dự kiến có 6 nhà ga chính, 5 nhà ga quy hoạch cho tương lai và 1 depot phục vụ quản lý, vận hành, bảo dưỡng toa xe. Trước đó, UBND TP Đồng Nai đã phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi, tạo cơ sở pháp lý để tiếp tục triển khai công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư.
Mặt bằng là chặng đua quyết định tiến độ
Từ giữa tháng 6/2026, UBND TP Đồng Nai yêu cầu tách bồi thường, giải phóng mặt bằng thành một dự án thành phần độc lập và giao Trung tâm Phát triển quỹ đất TP Đồng Nai làm chủ đầu tư. Địa phương đồng thời đặt mốc hoàn thành thông báo thu hồi đất trước ngày 20/8.
Với đoạn tuyến khoảng 2,9 km qua phường Đông Hòa, UBND TP.HCM đã giao Ban Quản lý Đường sắt đô thị Thành phố (MAUR) làm chủ đầu tư dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cho phần diện tích thuộc địa bàn Thành phố.
Tuy nhiên, tiến độ giữa các phần việc chưa đồng đều. Tính đến ngày 26/8, kiểm đếm tại TP Đồng Nai đạt 31%, trong khi đoạn 2,9 km qua phường Đông Hòa mới ở bước giao chủ đầu tư và chuẩn bị đầu tư từ giữa tháng 8.
Ở cấp cơ sở, việc phối hợp thông tin từng là một điểm nghẽn. Hồi tháng 5/2026, ông Nguyễn Duy Tân, Chủ tịch UBND phường Trấn Biên, cho biết địa phương khi đó “chưa nhận được thông báo phối hợp kiểm kê” từ chủ đầu tư, dù dự án đã được thông qua chủ trương đầu tư.
Áp lực thời gian càng rõ khi toàn bộ công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư phải hoàn tất trước tháng 12/2026 để bàn giao mặt bằng. Riêng đoạn qua 5 phường trung tâm Biên Hòa có 527 hộ dân bị ảnh hưởng, trong đó 118 hộ thuộc diện giải tỏa trắng phải bố trí tái định cư; tổng diện tích đất cần thu hồi hơn 161.000 m².
Những con số này cho thấy khối lượng công việc phía trước còn lớn trong khi thời hạn bàn giao mặt bằng đã được xác định. Khi sân bay Long Thành bước vào giai đoạn chuẩn bị khai thác, việc đẩy nhanh từng phần việc về đất đai, tái định cư và giải phóng mặt bằng sẽ quyết định khả năng đáp ứng tiến độ của tuyến metro kết nối sân bay.
Thiện Tâm (tổng hợp)
