Từ núi Bà Đen ở Tây Ninh đến núi Bà Rá và Vườn quốc gia Bù Gia Mập, tour Đồng Nai Tây Ninh Bình Phước 3 ngày 2 đêm đưa du khách qua những điểm đến gắn với tín ngưỡng, lịch sử và thiên nhiên. Hành trình không chỉ có trải nghiệm cáp treo lên độ cao 986 mét, mà còn mở ra những câu chuyện dân gian và dấu tích lịch sử giữa núi rừng.
Từ Đồng Nai đến núi Bà Đen, chuyến đi bắt đầu ở độ cao 986 mét
Trong cabin cáp treo, quãng đường lên núi Bà Đen được rút ngắn còn khoảng tám phút. Với người hành hương, đó là một cách tiếp cận khác so với việc dành nhiều giờ leo bộ như trước đây. Trên đỉnh núi, cột mốc 986 mét là điểm dừng chân quen thuộc để du khách chụp ảnh, nhất là khi mây thường xuất hiện quanh đỉnh.
Núi Bà Đen cách trung tâm Tây Ninh khoảng 11km, thuộc quần thể được công nhận là khu du lịch quốc gia. Điểm đến tâm linh chính trên núi là chùa Bà, nơi thờ Linh Sơn Thánh Mẫu, nhân vật được dân gian gọi là Bà Đen.
Du khách có thể lựa chọn cáp treo để lên khu chùa hoặc đỉnh núi. Những người muốn tự mình trải nghiệm hành trình leo núi vẫn có thể đi bộ theo các tuyến đường hiện có, trong đó có đường chùa nằm phía sau chùa Bà. Tuy nhiên, lựa chọn này đòi hỏi phải tính toán thể lực và thời gian phù hợp.
Núi Bà Đen còn gắn với hệ thống cáp treo có quy mô lớn. Ngày 18/01/2020, ga Bà Đen được Tổ chức Kỷ lục Guinness thế giới công nhận là nhà ga cáp treo lớn nhất thế giới, với diện tích 10.959m². Đến năm 2025, khu du lịch có ba tuyến cáp treo đang vận hành.
Sau một ngày tham quan và hành hương, đoàn nghỉ lại Tây Ninh để chuẩn bị cho chặng đường tiếp theo. Lịch chạy cáp treo có thể khác nhau giữa ngày thường và cuối tuần, vì vậy du khách nên kiểm tra thông báo mới nhất của khu du lịch trước khi khởi hành.
Từ truyền thuyết hai chị em đến ký ức lịch sử trên núi Bà Rá
Nếu núi Bà Đen là điểm khởi đầu của hành trình tâm linh, núi Bà Rá đưa du khách đến một câu chuyện khác, nơi tín ngưỡng dân gian gắn với những dấu tích lịch sử.
Truyền thuyết của người S’tiêng kể rằng vị tổ của họ có hai người em gái. Ông đắp núi Bà Đen cho người em đầu và núi Bà Rá cho người em thứ hai, với ý nghĩa trấn giữ đất đai của người S’tiêng. Truyền thuyết có nhiều dị bản, nhưng vẫn là một cách lý giải dân gian về mối liên hệ giữa hai ngọn núi.
Về độ cao, núi Bà Đen đạt 986 mét, là ngọn núi cao nhất Nam Bộ. Núi Bà Rá cao khoảng 723 mét, dù một số nguồn ghi nhận con số khác. Nằm giữa hai ngọn núi này là núi Chứa Chan, cao 837 mét, cũng thuộc Đồng Nai.
Ngày thứ hai của tour Đồng Nai Tây Ninh Bình Phước chủ yếu dành cho việc di chuyển từ Tây Ninh sang khu vực Phước Long. Từ trung tâm Đồng Xoài đến núi Bà Đen khoảng 111-122km, trong khi từ Đồng Xoài đến chân núi Bà Rá theo đường tỉnh 741 khoảng 50km. Vì vậy, nếu đi ô tô, đoàn nên khởi hành sớm để chủ động thời gian.
Núi Bà Rá hiện thuộc phường Phước Long, Thành phố Đồng Nai và được công nhận là di tích lịch sử, danh thắng quốc gia từ năm 1995. Người S’tiêng gọi nơi đây là Bơnom Brah, nghĩa là ngọn núi thần; đồng bào Khmer gọi là núi Chân Phật.
Từ đỉnh núi, du khách có thể nhìn xuống lòng hồ thủy điện Thác Mơ rộng khoảng 12.000ha. Đường lên núi có hệ thống bậc đá, phù hợp với những người muốn kết hợp tham quan cảnh quan và vận động thể chất.
Nhưng điều khiến Bà Rá khác với nhiều điểm hành hương khác không chỉ nằm ở cảnh quan. Năm 1925, thực dân Pháp xây dựng một nhà tù lớn dưới chân núi để giam giữ tù chính trị. Đến năm 1943, các mộ phu và tù nhân tại đây xin dựng miếu thờ một vị Chúa Xứ mà dân gian tin là luôn che chở người dân vùng núi.
Cũng trong năm 1943, nơi này ghi dấu sự kiện thực dân Pháp chôn sống hơn 40 tù chính trị. Quần thể miếu Linh Sơn được xây dựng để thờ Phật thánh mẫu Thiên Hậu và Bà Chúa Xứ.
Bởi vậy, khi bước vào khu miếu để thắp hương, du khách không chỉ đứng trước một không gian tín ngưỡng. Phía sau nơi thờ tự còn là ký ức về những con người từng chịu cảnh tù đày, về niềm tin được giữ lại giữa một giai đoạn lịch sử nhiều mất mát.
Bù Gia Mập, chặng cuối giữa cánh rừng Trường Sơn Nam
Sáng ngày thứ ba, hành trình tiếp tục hướng về Vườn quốc gia Bù Gia Mập, khu rừng nằm ở đoạn cuối dãy Trường Sơn Nam. Đây là chặng chuyển từ không gian hành hương sang trải nghiệm thiên nhiên, nơi nhịp đi của chuyến đi chậm lại giữa những cánh rừng.
Vườn quốc gia có tiền thân là khu rừng cấm được thành lập năm 1986 và được chuyển hạng thành vườn quốc gia ngày 27/11/2002. Diện tích khu vực khoảng 25.600ha. Với độ che phủ trên 90%, nơi đây là một trong những vùng rừng tự nhiên có giá trị sinh thái quan trọng của địa phương.
Bù Gia Mập có nhiều điểm tham quan được nhắc đến, trong đó có thác Đắk Mai, hang Dơi, trung tâm cứu hộ động vật hoang dã và nhà tưởng niệm điểm cuối đường ống dẫn xăng dầu dài 5.000km.
Thác Đắk Mai cách trung tâm vườn khoảng 6km, rộng khoảng 15m và cao khoảng 10m. Đây là di tích cấp tỉnh, đồng thời từng là căn cứ của Ban An ninh Khu 10 vào năm 1966. Những dấu tích ấy khiến chuyến đi vào rừng không chỉ dừng ở việc ngắm cảnh mà còn mở ra cơ hội tìm hiểu thêm về lịch sử của vùng đất.
Một đặc điểm đáng chú ý của Bù Gia Mập là vai trò của cộng đồng địa phương trong việc giữ rừng. Gần như toàn bộ diện tích rừng đã được giao cho 11 cộng đồng với 720 hộ tham gia quản lý; hơn 95% số hộ là người S’tiêng và M’Nông.
Đây cũng là chi tiết nối chặng cuối với câu chuyện về núi Bà Rá. Cộng đồng từng gọi ngọn núi ấy là núi thần, còn ở Bù Gia Mập, người dân tiếp tục gắn bó với rừng thông qua công việc quản lý, bảo vệ diện tích được giao.
Với du khách, việc tham quan cần tuân thủ hướng dẫn và liên hệ trước với ban quản lý vườn. Đây là khu vực có các chốt bảo vệ rừng hoạt động thường xuyên; người không có nhiệm vụ không nên tự ý đi vào những khu vực hạn chế.
Sau khi kết thúc chương trình tham quan, đoàn quay về Đồng Nai trong ngày. Do chặng đường dài, việc sắp xếp thời gian khởi hành và các điểm dừng cần được tính toán trước để tránh lịch trình quá gấp.
Ba ngày hai đêm, hành trình nối núi thiêng với những cánh rừng
Tour Đồng Nai Tây Ninh Bình Phước 3 ngày 2 đêm không chỉ là chuyến đi qua ba địa danh. Hành trình còn đưa du khách đi qua những lớp ký ức khác nhau: từ tín ngưỡng ở núi Bà Đen, dấu tích lịch sử tại núi Bà Rá đến công việc bảo vệ rừng ở Bù Gia Mập.
Từ năm 2025, Bình Phước cũ đã sáp nhập vào Đồng Nai. Vì vậy, núi Bà Rá và Vườn quốc gia Bù Gia Mập nay thuộc Thành phố Đồng Nai, trong khi núi Bà Đen vẫn thuộc Tây Ninh. Chuyến đi vì thế vừa vượt qua địa giới để đến Tây Ninh, vừa trở lại những địa danh thuộc địa bàn Đồng Nai mới.
Để hành trình diễn ra thuận lợi, du khách nên dành ngày đầu cho núi Bà Đen, nghỉ đêm tại Tây Ninh; ngày thứ hai di chuyển sang Phước Long, tham quan núi Bà Rá và bố trí thời gian nghỉ phù hợp; ngày thứ ba tiếp tục đến Bù Gia Mập trước khi trở về Đồng Nai. Đây là lịch trình cần được điều chỉnh theo phương tiện, sức khỏe của đoàn và thời gian thực tế tại mỗi điểm.
Truyền thuyết kể hai ngọn núi là chị em, nhưng giữa Bà Đen và Bà Rá không có một con đường hành hương liền mạch. Ở giữa là những chặng đường bộ đi qua nhiều vùng đất, những cánh rừng cao su và những khoảng cách phải được tính bằng giờ di chuyển.
Còn ở cuối hành trình, Bù Gia Mập nhắc du khách rằng rừng không chỉ là nơi để đến tham quan. Đó còn là không gian sống, là tài sản thiên nhiên cần được gìn giữ và là công việc diễn ra mỗi ngày của những cộng đồng gắn bó với rừng.
Từ hai ngọn núi trong truyền thuyết đến cánh rừng ở cuối dãy Trường Sơn Nam, ba ngày hai đêm khép lại bằng một hành trình không chỉ để ngắm cảnh, mà còn để hiểu thêm những câu chuyện nằm sau mỗi địa danh.
An Vui (tổng hợp)
